محمد بن أبي بكر الزهري الغرناطي ( مترجم : حسين قره چانلو )
51
كتاب الجغرافية ( فارسى )
حاصلخيز است كه در آن جوز الطيب « 1 » و انواع ياقوت و سنگهاى قيمتى يافت مىشود و در آن انواع سنگهاى طلسم ساخته مىشود . اهالى اين جزيره به طلسمها و كاربرد آن از ديگران آگاهترند و اين علم از اينجا به ساير نقاط دنيا منتشر شده است . در اين جزيره بسيارى از بوهاى خوش و صندل « 2 » خوشبو و ديگر علفهاى چينى پيدا مىشود و آن جزيرهاى نيكو است . جزيرهء قيصران « 3 » 32 - پس از جزيرهء موفق جزيرهء ديگرى به نام قيصران است كه هوايى نيكو دارد و نزديكترين جزيره به چين است و درختبان به وفور در آن يافت مىشود كه از بان هندى بهتر است . در اين جزيره عودتر پيدا مىشود ولى در خوشبويى به عود هندى نمىرسد . در اطراف اين جزيره مقدار زيادى عنبر و در داخل آن مقدار كمى گوهر يافت مىشود . در درياى ( اطراف ) اين جزيره انواع ياقوت وجود دارد و اين جزيره به چينچين معروف است . دليل اين نامگذارى آن است كه در انتهاى جنوبى چين واقع شده است . در ساحل آن
--> ( 1 ) . جوزبويا jawz - e - buya ، گياهى از تيرهء سباسهها كه درختى است دو پايه به ارتفاع 8 تا 10 متر و داراى برگهاى دائمى كامل و پايا و ساده و متناوب و بيضوى و نوك تيز . . . برگها نسبتا ضخيم و چرمى به رنگ سبز تيره . . . اين گياه به طور وحشى در جزاير ملوك واقع در اقيانوس هند ، مىرويد ( فرهنگ معين ( آ - خ ) ، ج 1 ، ص 1252 ) . ( 2 ) . صندل Sandal ، درختى كوچك از تيرهء صندلها كه به علت دارا بودن مكينههايى بر روى ريشكهاى خود طفيلى گياهان مجاور مىشود . منشأ اصلى اين درخت هندوستان است چوب صندل داراى بوى معطر است . . . اسانس حاصل از چوب آن به مصارف درمانى و عطرسازى مىرسد ( فرهنگ معين ( د - ق ) ، ج 2 ، ص 2165 ) . ( 3 ) . Djazirat al - Kaysar n اين جزيره در درياى چين واقع است .